Ngành Thép Việt Nam Nửa Đầu Năm 2025: Tăng Trưởng Nội Địa Mạnh Mẽ, Xuất Khẩu Đối Mặt Thách Thức

Báo cáo tổng kết 6 tháng đầu năm 2025 của ngành thép Việt Nam cho thấy một bức tranh tương phản rõ rệt giữa thị trường nội địa và hoạt động xuất khẩu. Theo số liệu từ Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA), trong khi sản lượng và tiêu thụ trong nước ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, thì kim ngạch xuất khẩu lại sụt giảm đáng kể, phản ánh những khó khăn từ thị trường toàn cầu.

Cụ thể, tổng sản lượng thép thành phẩm đạt 15,83 triệu tấn, tăng 9,7% so với cùng kỳ năm trước. Lượng bán hàng trong nước cũng tăng 10,2%, đạt 15,73 triệu tấn. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, xuất khẩu chỉ đạt 5,66 triệu tấn, giảm 13% về lượng và giảm sâu tới 22,5% về giá trị, chỉ còn 3,7 tỷ USD.

Phân Tích Chi Tiết: Động Lực và Rào Cản

Thị trường nội địa: Điểm sáng phục hồi
Sự tăng trưởng mạnh mẽ của tiêu thụ nội địa là tín hiệu tích cực, cho thấy sức khỏe của nền kinh tế trong nước. Động lực chính đến từ sự phục hồi của ngành xây dựng dân dụng và việc đẩy mạnh các dự án đầu tư công, đặc biệt là các công trình hạ tầng giao thông trọng điểm. Nhu cầu ổn định từ các ngành sản xuất công nghiệp như cơ khí chế tạo, sản xuất ô tô cũng góp phần quan trọng vào đà tăng trưởng này. Con số tiêu thụ gần 15,73 triệu tấn thép cho thấy thị trường trong nước vẫn là bệ đỡ vững chắc cho các doanh nghiệp thép.

Thị trường xuất khẩu: Gió ngược từ bên ngoài
Sự sụt giảm hai con số của hoạt động xuất khẩu là điều đáng lo ngại. Nguyên nhân chính đến từ bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn, lạm phát và lãi suất cao ở các thị trường lớn như Mỹ và EU làm giảm nhu cầu tiêu thụ. Thêm vào đó, các rào cản thương mại, chính sách phòng vệ của các nước nhập khẩu và sự cạnh tranh gay gắt từ các nhà sản xuất thép giá rẻ khác đã tạo ra áp lực lớn. Việc giá trị xuất khẩu giảm sâu hơn sản lượng (-22,5% so với -13%) cho thấy giá thép thế giới đã giảm, làm xói mòn biên lợi nhuận của các doanh nghiệp Việt Nam.

Triển Vọng và Chiến Lược Cho Nửa Cuối Năm

Dự báo cho 6 tháng cuối năm 2025, thị trường nội địa được kỳ vọng sẽ tiếp tục là động lực tăng trưởng chính. Tuy nhiên, ngành thép vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Sự biến động của giá nguyên liệu đầu vào như quặng sắt, than mỡ luyện cốc và sự cạnh tranh từ thép nhập khẩu giá rẻ vẫn là những rủi ro tiềm ẩn. Trong bối cảnh đó, việc quản lý chuỗi cung ứng và tối ưu hóa chi phí sản xuất trở nên vô cùng quan trọng.

Các chuyên gia cho rằng, để vượt qua giai đoạn khó khăn này, các doanh nghiệp cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng sản phẩm, phát triển các dòng thép hợp kim, thép chất lượng cao để tăng giá trị gia tăng. Đồng thời, việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, tìm kiếm các thị trường ngách tiềm năng là hướng đi cần thiết để giảm sự phụ thuộc vào một vài thị trường truyền thống. Bối cảnh này cũng cho thấy tầm quan trọng của việc phát triển các vật liệu cho công nghiệp hiện đại khác bên cạnh thép để tạo ra một hệ sinh thái sản xuất đa dạng và bền vững hơn.

Nguồn tham khảo: Dữ liệu được tổng hợp và phân tích từ báo cáo của Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) và SteelOrbis, xác minh ngày 07/08/2025.