Hoa Kỳ khởi xướng điều tra chống lẩn tránh thuế với nhôm Việt Nam

Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã chính thức khởi xướng điều tra chống lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại (PVTM) đối với sản phẩm nhôm ép đùn có xuất xứ từ Việt Nam. Vụ việc này dấy lên lo ngại về những tác động tiềm tàng đối với các doanh nghiệp xuất khẩu nhôm chân chính của Việt Nam sang thị trường Hoa Kỳ.

Nguyên đơn của vụ việc là Liên minh các nhà sản xuất nhôm ép đùn Hoa Kỳ và một số tổ chức công đoàn. Họ cáo buộc rằng các sản phẩm nhôm ép đùn từ Trung Quốc đang được gia công, hoàn thiện tại Việt Nam trước khi xuất khẩu sang Hoa Kỳ nhằm né tránh thuế chống bán phá giá (AD) và thuế chống trợ cấp (CVD) mà Hoa Kỳ đang áp dụng lên sản phẩm tương tự của Trung Quốc.

Phạm vi và quy trình điều tra

Theo quy định pháp luật của Hoa Kỳ, trong vòng 150 ngày kể từ ngày khởi xướng (dự kiến ngày 4-12-2025), Hoa Kỳ sẽ ban hành kết luận sơ bộ và trong vòng 300 ngày kể từ khi khởi xướng (dự kiến ngày 4-5-2026), DOC sẽ ban hành kết luận cuối cùng của vụ việc. Thời gian này có thể gia hạn nhưng tổng thời gian thường không quá 365 ngày (ngày 7-7-2026).

Khuyến nghị cho doanh nghiệp Việt Nam

Trước tình hình này, Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương Việt Nam) đã đưa ra các khuyến nghị quan trọng cho các doanh nghiệp liên quan:

• Hợp tác đầy đủ: Các doanh nghiệp cần hợp tác toàn diện với cơ quan điều tra của Hoa Kỳ, cung cấp thông tin một cách chính xác và đầy đủ theo yêu cầu và thời hạn.
• Chứng minh nguồn gốc: Doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống quản lý, lưu trữ hồ sơ để chứng minh nguồn gốc nguyên liệu đầu vào không có xuất xứ từ Trung Quốc. Điều này rất quan trọng đối với các sản phẩm có nhiều ứng dụng của nhôm trong đời sống và công nghiệp.
• Sử dụng cơ chế tự xác nhận: Tận dụng cơ chế tự xác nhận cho phép các nhà xuất khẩu Việt Nam tự chứng nhận sản phẩm của mình không thuộc phạm vi điều tra.

Đây không phải lần đầu tiên ngành nhôm Việt Nam đối mặt với cuộc điều tra tương tự. Một vụ việc tương tự đã diễn ra vào năm 2019, cho thấy tầm quan trọng của việc tuân thủ các quy định thương mại quốc tế. Việc chứng minh được sản phẩm sử dụng các hợp kim như nhôm 6061 hay nhôm 5052 được sản xuất ngoài Trung Quốc là yếu tố then chốt.

Vụ việc này một lần nữa nhấn mạnh vai trò của nhôm trong cơ khí và sản xuất, đồng thời là lời cảnh báo cho các doanh nghiệp về sự cần thiết của việc minh bạch chuỗi cung ứng để bảo vệ hoạt động kinh doanh bền vững tại các thị trường quốc tế.